Cộng Đồng Golf Việt Nam

Những chuyển động của chân giúp bạn chơi gôn tốt hơn và khái niệm sơ bộ CoP và CoM

0 82

Đây là những điều mà tôi đã nghiên cứu được bằng cách sử dụng
BodiTrak với máy Trackman.
Trong 14 tháng vừa qua tôi thường xuyên sử dụng tấm thảm BodiTrak
cho việc dạy của tôi. Thảm BodiTrak là một tấm thảm dùng để phân tích
tâm lực đẩy xuống đất của cơ thể (Center of pressure – CoP). Dưới
tấm thảm này được đặt các cảm biến áp lực để ghi nhận lực đè xuống
đất của hai bàn chân. Tấm BodiTrak là một công cụ rất hữu ích để
giúp cho gôn thủ cải tiến được tình trạng tiếp xúc bóng, hướng di
chuyển của cung đầu gậy và vi trí của mặt gậy khi di chuyển “xuyên” qua
bóng. Sử dụng nó phối hợp với máy Trackman, chúng ta sẽ có một
phương pháp tuyệt vời để giúp gôn thủ nhanh chóng cải tiến được khả
năng tiếp xúc bóng. Quan trọng nhất là tôi sẽ đưa ra một vài ý kiến để
giúp cho bạn sử dụng hai bàn chân nhằm cải thiện khả năng của bạn một
cách nhanh chóng.
Hãy nhớ trong đầu rằng chỉ có 2 vị trí trong cú swing, đó là “vào bóng”
và “kết thúc”. Còn lại tất cả các thứ khác đều là chuyển động. Impact
không phải là vị trí, nó là một chuyển động (impact: tác động).

Việc phân biệt rõ giữa khối trọng (Center of Mass – CoM: trọng tâm của
khối, trọng tâm của cơ thể tạm dịch là khối trọng) và Trọng tâm lực đè
(Center of Pressure – CoP) rất quan trọng.
CoM: Hãy tưởng tượng có một trái bóng tenis ở trong bụng của bạn và
ngang rốn. Vị trí tâm của trái bóng đó là CoM, là trọng tâm của cơ thể.
Khi bạn cúi xuống vào bóng thì trái bóng tenis này sẽ bị đẩy ngoài cơ
thể, nếu bạn càng cúi xuống thì nó càng bị đẩy ra xa cơ thể hơn.
CoP: Trọng tâm lực đè – CoP là điểm nằm trên mặt đất. Hãy tưởng
tượng bạn đang làm xiếc, đứng trên một tấm kim loại. Tấm kim loại sẽ
chịu tải trọng không đều trên diện tích nó tiếp xúc với hai bàn chân.
Nếu ta đặt tấm kim loại này lên một cọc nhọn mà bạn vẫn đứng thăng
bằng không bị ngã thì điểm tấm kim loại này tỳ vào chính là điểm
trọng tâm của lực đè.
Khi bạn đứng thẳng, lực phân bổ lên hai chân bằng nhau thì vị trí CoP
nằm trên mặt đất chính xác từ điểm CoM của cơ thể chiếu xuống.
Nhưng khi bạn di chuyển thì các điểm CoP và CoM di chuyển và có thể di
chuyển ngược chiều nhau. Bạn có thể thử di chuyển và sẽ cảm nhận được
rằng mình có thể thay đổi CoP nhưng có thể CoM không thay đổi
nhiều. Nhiều học viên của tôi có thể cảm nhận được lực đè này.

Hình trên tôi có được từ Dr. Young Hoo Kwon Giáo sư dạy về Cơ sinh
học tại trường Đại học Texas Women’s University. Tôi đã may mắn trải
qua 2 ngày cùng với ông và Chris Como trong phòng thí nghiệm cùng với
một vài thầy dạy gôn khác nữa. Sự kiện này cũng đã làm cho tôi bỏ
nhiều thời gian để nghiên cứu về các vấn đề này. Đây là một chương
trình máy tính phân tích chuyển động 3 chiều của Dr. Kwon mà ông gọi
là Kwon 3D. Cung màu đen nằm dưới 2 chân là cung di chuyển của CoP.
Mũi tên màu đen là véc tơ phản lực (Ground Reaction Force Vector –
GRF vector). Chấm màu vàng ở gần rốn là CoM. Cung màu đỏ bên
cạnh là cung di chuyển của CoP được gắn vào hệ tọa độ để dễ quan sát.
Backward: về phía sau lưng; Forward: về trước mặt gôn thủ; Right:
phía phải gôn thủ; Left: phía trái của gôn thủ (phía mục tiêu đối với
người thuận tay phải)

Vào vị trí đỉnh của backswing, rõ ràng thấy rằng điểm CoM của tôi
đang ở phía mục tiêu. CoP của tôi cũng ở về phía trước. Trong trường
hợp này áp lực lên bàn chân trái là 80% và chân phải là 20%. Thật đáng
tiếc là tôi không có đủ thiết bị để tho dõi riêng thêm CoM vì thế ở trên
tôi chỉ dự đoán và xác định vị trí gần đúng của CoM.

Trong hình này tôi thể hiện một di chuyển hoàn toàn khác với hình ở
trên. Mặc dù tôi đã xoay thực hiện động tác backswing và không di
chuyển trọng lượng của cơ thể sang bên chân phải nhưng “lực đè” đã di
chuyển sang chân phải thành 84%, chân trái chỉ còn 16%. Quả thực là
chúng ta có thể di chuyển lực đè (CoP) nhưng không cần phải di chuyển
CoM. Trong cú swing, nếu chúng ta có thể di chuyển CoP về phía chân
phải tách ra xa khỏi CoM (theo phương đường thẳng bóng-mục tiêu) thì
chúng ta sẽ xoay nhanh hơn. Điều này đơn giản. Hãy để tôi nhắc lại:
Bạn không cần phải di chuyển CoM để di chuyển CoP. Bạn chỉ cần phải
học cách để sử dụng hai bàn chân để di chuyển lực đè.
Xin vui lòng nhớ rằng di chuyển đầu tiên trong giai đoạn downswing là
phần dưới của cơ thể dịch chuyển về phía mục tiêu và nó được khởi
đầu bằng hai bàn chân, sau đó thì mới đến chuyển động xoay. Chuyển
động xoay không xảy ra trước.

Nhấn/Nhún/Đè/Rùn (Step on it)! Sử dụng “lực đè” – CoP để
đánh bóng ổn định hơn.

Hai dấu hiệu để đoán biết được gậy sẽ tiếp xúc với mặt cỏ ở đâu đó là
vị trí của hai bàn tay và của cơ thể khi bạn tác động vào bóng. Dù bạn có
tin hay không thì hai tay bạn vẫn dính vào cơ thể của bạn! J Nếu cơ thể
di chuyển về phía mục tiêu khi tác động vào bóng thì nó sẽ kéo hai tay
của bạn theo.
Có một điều tôi quan sát được từ những gôn thủ chơi tốt đó là điểm
CoP của họ di chuyển nhiều về phía chân trái vào thời điểm tác động
vào bóng, đặc biệt là những cú đánh tiếp cận on green. Nếu điểm CoM
của bạn ở gần quá về phía chân phải khi tác động vào bóng, bạn sẽ có
thể “vật vã” để tiếp xúc bóng ổn định và thường hay bị “cạp đất” trước
khi trúng bóng. Bạn phải di chuyển phần dưới của cơ thể về phía mục
tiêu bạn ạ.
Trong quá trình thực hiện backswing, hãy cố gắng nhấn/đè/neo bàn
chân phải lại mà không di chuyển cơ thể sang phải. (bạn sẽ cảm thấy lực
đè/neo tăng lên ở dưới ức ngón cái và gót bàn chân). Bạn cũng có thể thử
“lái/hướng” đầu gối trái về phía mục tiêu, hơi khuỵu thấp một chút
và bạn sẽ cảm thấy lực sẽ dồn lên mép ngoài của bàn chân trái.
Hai hình ảnh dưới đây sẽ minh họa rõ ràng khái niệm này. Bạn chỉ cần
lưu ý so sánh vị trí của đầu gối trái và hông phải trên hình bên trái
(trước khi khi chỉnh sửa swing) và hình bên phải (sau khi chỉnh sửa
swing ). Bạn sẽ thấy sự khác nhau rất nhiều và anh ta đã từ tình trạng
tiếp xúc bóng kém, cạp đất trở thành tiếp xúc bóng chắc hơn chỉ
trong vài phút.

Trên hình, gôn thủ cong cánh tay và cổ tay lại để tránh bị cạp xuống
đất, với cổ tay trái và khuỷu tay trái cong lại giống như thế này là
nguyên nhân gây nên chấn thương khuỷu tay. Tuy nhiên nếu bạn chỉ
chỉnh sửa hai cánh tay mà không chỉnh sửa hai bàn chân và chân thì
cũng hầu như vô ích và có thể dẫn đến những chấn thương khác.
Để tập cho hai bàn chân, đầu tiên hãy khởi đầu bằng cách đánh như
bình thường và tập trung vào cảm nhận những về những áp lực ở bàn
chân mà không thay đổi bất cứ điều gì trong cú swing của mình. Nếu
bạn có thể nhận thức được áp lực, chuyển động của hai chân từ lúc bắt
đầu swing cho đến khi kết thúc hãy cố gắng giữ cảm giác đó. Nếu
bạn không thể cảm nhận được, hãy thử lại ở những vị trí mà bạn mất
cảm nhận để tập trung cảm nhận lại nó. Hãy luyện tập cho đến khi bạn
có thể cảm nhận được toàn bộ áp lực/chuyển động ở hai chân của mình
trong suốt cú swing. Sau đó thử nghiệm các thay đổi vị trí CoM, CoP.
Tìm ra vị trí/tư thế phối hợp đúng giữa CoM và CoP tốt nhất mà bạn
đánh bóng ổn định và chắc…….

Mối quan hệ giữa cung di chuyển của gậy và vết di chuyển của
CoP
Tôi không phải là một nhà khoa học nhưng tôi đã sử dụng BodiTrak và
Trackman lâu đủ để tôi cảm thấy chắc chắn mà nói rằng, hướng của

vết di chuyển của CoP có sự tương quan mật thiết với cung di chuyển
của đầu gậy khi xuyên qua bóng.

Đây là “fish hook” một kiểu hook thường gặp ở những gôn thủ giỏi. CoP
di chuyển về phía chân phải khi backswing và di chuyển thẳng ngược lại
về phía bàn chân trái khi downswing và kết thúc ở gót chân trái. Tương
ứng với vệt di chuyển của CoP thì cung di chuyển của đầu gậy cũng khá
thẳng, máy trackman cho thấy chỉ lệch qua phải khoảng 1 độ sang phải
(inside out).

Với hình trên, CoP di chuyển về gót chân phải khi thực hiện backswing
và sau đó di chuyển về phía ức của bàn chân trái khi thực hiện
downswing. Cung di chuyển của đầu gậy cũng hướng khoảng 8,1 độ sang
phải. Lưu ý rằng cung di chuyển của đầu gậy giảm khoảng
4mph(dặm/giờ) so với cú swing của hình trước. CoP di chuyển quá xa về
phía mũi của bàn chân làm cản trở khả năng xoay của cơ thể, do đó làm
cho tốc độ đầu gậy bị mất. Tôi cũng không mong cú đánh vừa rồi
tốt khi mà cung di chuyển của đầu gậy cắt ngang đường thẳng bóngmục
tiêu nhiều như vậy.

Hình trên thể hiện CoP di chuyển đến gót chân trái sớm hơn hình ví vụ
đầu tiên một chút. Việc dịch chuyển sớm về phía gót chân trái xảy ra
cùng với việc cung di chuyển của đầu gậy hướng 3.6 độ sang trái và tốc
độ đầu gậy tăng lên lại 82mph. Trên hình này tôi sử dụng gậy sắt 7 chứ
không phải gậy 5 gỗ.
Điều rút ra được từ thử nghiệm nho nhỏ này là: Tôi muốn các bạn biết
rằng trong quá trình thực hiện những cú swing này, tôi không cố ý
điều chỉnh cung di chuyển của đầu gậy, tôi chỉ thay đổi CoP của mình
và cung di chuyển của đầu gậy xảy ra như một hệ quả kèm theo. Tôi đã
kiểm tra lại điều này nhiều lần với nhiều gôn thủ khác, từ chuyên
nghiệp cho đến 20+ HDC.
Mặc dù sử dụng các dụng cụ, kỹ thuật của tôi để đo lường những gì tôi
đang nói đến và tôi cũng chưa sử dụng thiết bị cao cấp khác để đo
được các chuyển động 3 chiều. Có lẽ nó sẽ là một dự án khác của tôi sau
này. Những gì tôi tin rằng nó đang thực sự xảy ra đó là các chuyển động
của chân, bàn chân sẽ giúp định hướng hai hông (xương chậu) và cung di
chuyển của đầu gậy liên quan trực tiếp đến sự định hướng của xương
chậu. Có hai khía cạnh tôi đang nói đến ở đây đó là chuyển động
xoay/dịch chuyển ngang của hông và thời điểm đúng của chuyển động

này xảy ra trong quá trình downswing. Nếu hai hông xoay qua trái
nhiều và sớm trong khi thực hiện downswing, hai tay và gậy cũng sẽ di
chuyển sang trái. Nếu xoay sang phải và trượt xa về phía mục tiêu, hai
cánh tay và gậy sẽ di chuyển theo sang phải. Nhiều gôn thủ nhận ra
rằng sử dụng hai bàn chân để thay đổi cung di chuyển của gậy dễ hơn là
thay đổi các chuyển động thực sự của thân, hông hay là cánh tay.
Cập nhật mới: Sau khi sử dụng K Vest 3D (bộ áo có gắn các sensor cảm
biến chuyển động 6 hướng- trước sau trái phải lên xuống) kết hợp
với BodiTrack và Trackman để ghi lại hàng trăm cú swing, hiện tại tôi
hoàn toàn chắc chắn về những thông tin mà tôi đã đưa ra ở trên.

Tóm lại: Vậy các gôn thủ sẽ làm gì với các thông tin này?
Trọng tâm của cơ thể (CoM) nằm quá gần với chân phải khi tiếp xúc
bóng (impact) có thể làm cho bạn đánh bóng bị dày (cạp đất) hoặc bị
mỏng (cắt bóng) và bóng bị đánh sang trái (do mặt gậy khi tiếp xúc
bóng bị đóng lại. Bạn hãy chỉnh sửa bằng cách điều chỉnh CoP (lực đè
của hai bàn chân).
Nếu bạn có cung di chuyển của đầu gậy hướng sang trái, và điều này
sẽ làm cho bóng bị pull hook nếu mặt gậy hướng sang trái (đóng) so với
cung di chuyển của đầu gậy, slice nếu mặt gậy hướng sang phải (mở) so
với cung di chuyển của đầu gậy. Hãy di chuyển CoP về phía gót chân
phải khi thực hiện backswing (không sàng hông, chỉ nhấn/nhún/đè/rùn
(step) người lên gót), sau đó di chuyển CoP về phía ức của bàn chân trái
để khởi đầu downswing và để đầu gậy di chuyển theo CoP. Để gậy
“theo” bạn! Việc cố gắng “vung” gậy trước là “thảm họa” đấy!. Hãy lưu
ý, nếu CoP di chuyển quá nhiều về phía gót chân phải thì kế tiếp
bạn có thể CoP bị di chuyển về phía mũi chân trái quá nhiều. Hãy cố
gắng giữ lực đè cân bằng giữa ức và gót của bàn chân phải.
Nếu cung di chuyển của đầu gậy bị hướng sang phải bạn nên di chuyển
CoP về phía gót bàn chân trái sớm khi thực hiện downswing. Bạn lưu ý
đừng di chuyển CoP quá xa sang bên trái, nếu không cung di chuyển của
đầu gậy cũng sẽ hướng sang trái theo.

Tuy nhiên nếu bạn quá chán với những cú đánh lúc nào bóng cũng bay
thẳng tắp thì nên quên những thứ này đi! J
Có một điều rõ ràng là bạn sẽ phải chỉnh lại mặt gậy khi bạn thay đổi
như trên. Việc này cũng dễ thôi, bạn chỉ cần điều chỉnh cách cầm gậy
một chút hoặc thay đổi vị trí mặt gậy khi vào bóng và sau đó thì cứ swing
thôi.
Tôi thực sự hy vọng rằng bài viết này sẽ giúp bạn hiểu được, làm thế
nào để làm chủ/áp dụng được CoP và cải tiến khả năng của bạn. Vấn
đề này cũng giúp cho những học viên của tôi tiến bộ hơn và nó cũng là
vấn đề mà tôi rất thích. Tôi có kế hoạch để viết thêm phần phân
tích 3D cho vấn đề này vào mùa hè này và tôi sẽ đưa ra những điều
mà tôi nghiên cứu được.
Cảm ơn bạn đã đọc bài viết của tôi!
Tác giả : John Dunigan
Người dịch: Đoàn Hữu Hải

 

Related posts:

Hướng dẫn đánh gậy Driver
Hãy để cây gậy Golf phục vụ cho Bạn!
Sách Ben Hogan's Five lessons - 5 Bài học của Ben Hogan về các nguyên tắc cơ bản hiện đại của golf -...
Khảo sát backswing của 180 gôn thủ tham gia các giải đấu chuyên nghiệp trên thế giới.
Sửa Slice: vấn đề ở mặt gậy
23 điều giúp bạn đẩy nhanh tốc khi chơi golf
Kỹ thuật Ben Hogan: Cầm gậy chuẩn mới chơi golf chuẩn
Nếu bạn không thể chế ngự, hãy quên nó đi!
Những "lỗi" then chốt khi chuyển động
Giải quyết tình huống ở sân Sa Mạc
Cách gia tăng tốc độ đầu gậy
Giải mã bí ẩn những con số in trên bóng golf
Vẫn trượt đẹp những cú putt từ khoảng cách 1,2m
"How I Play Golf" của Tiger Wood: Ngước cằm lên khi vào bóng
2 cách nhanh chóng và dễ dàng để chọn trang phục khi chơi Golf
Cần bao nhiêu tiền để bắt đầu với môn thể thao golf?

Leave A Reply

Your email address will not be published.